Buổi trưa hôm ấy, cả ba quyết định gặp mặt ở vườn nhà ngoại Duy. Hơn một tháng ở quê, làn da trắng trẻo của Duy đã dần chuyển sang màu bánh mật. Cậu cắt đầu đinh, đi đôi dép lào Thái Lan màu vàng đất rộng gấp đôi chân mình của ông ngoại, chiếc áo thun trắng cùng quần sọt kaki đen được coi là vừa mắt nhất trên người, trên đậu đội một cái mũ tai bèo bộ đội.
- Sơn đâu? Sao nó chưa qua? - Cậu ngồi xổm dưới gốc cây măng cụt cho mát, tay phe phẩy cái quạt giấy.
- Mẹ nó canh nó ngủ trưa. - Thằng Hùng cười hì hì đáp.
- Thế hôm nay chỉ có tôi với cậu hả?
Thằng cu gật gù.
Duy ra vẻ đăm chiêu như một ông cụ non, rồi cậu tặc lưỡi:
- Thôi cũng được.
Cậu đứng dậy phủi bụi và lá cây bám trên quần rồi dẫn đường cho thằng Hùng.
Ông bà ngoại đã khóa cổng trước nên hai đứa chỉ đành chui rào. Hai đứa đi một vòng lớn mới tới nơi. Duy chui qua trước sau đó tới lượt thằng Hùng. Khổ nỗi là thằng cu to con quá nên chui qua được nửa người thì bị kẹt lại.
- Cố lên, sắp qua được rồi. - Duy nhìn tình hình động viên.
Thằng Hùng gồng mình bò tới nhưng chẳng có tiến triển gì. Nó thở hồng hộc như mới bị phạt chạy hết ba vòng sân trường. Gương mặt đỏ bừng như Quan Công.
- Không được rồi, mông tôi bị kẹt.
Duy tiến lại gần, hơi khom lưng nắm lấy tay thằng cu kéo qua, nhưng mới kéo được một cái cái thằng cu đã la lên oai oái:
- Đau quá, đau quá! Không được đâu.
Cậu bó tay, thở dài thườn thượt:
- Nếu cậu không nhanh lên tụi mình sẽ bị phát hiện mất.
Thằng Hùng bặm môi, tủi thân đáp:
- Tôi cũng đâu muốn, do mông tôi to quá mà.
- Vậy cậu chui ra được không? Để tôi nghĩ xem còn cách nào khác không?
- Ờ.
- ...
- Ơ?
- Sao vậy? - Duy hỏi.
- Sao tôi cảm thấy mông mình bị ướt.
- ...
- Hình như... có con gì đang liếm mông tôi.
- ...
- Á á á á á á á!
Duy cũng giật mình. Cậu vội vén đám cỏ dại mọc bám vào hàng rào ra xem, thấy bên kia là một con chó có bộ lông đen mượt đang lè lưỡi. Mặt cậu lập tức tái mét, lắp bắp mãi không thành câu. Thấy vậy thằng Hùng sợ đến phát khóc, bộc phát sức mạnh chui lọt qua hàng rào trước khi con chó kịp ngoạm một phát vào bờ mông đầy đặn của thằng cu.
- Chạy nhanh!
Chưa kịp thở, hai đứa đã phải chạy thục mạng khi thấy con chó cũng chui qua cái lỗ dưới hàng rào. Có lẽ nó đã bị cái mông của thằng Hùng thu hút.
- Phù, thoát rồi.
Cả hai nằm dài trên thảm lá khô, lồng ngực phập phồng.
- Mãi mới cắt đuôi được, chó dưới quê khôn quá. - Cậu đánh giá.
Thằng Hùng phản bác:
- Chó ở đâu mà chẳng khôn.
Cậu híp mắt nhìn bầu trời qua những tán lá, lẩm bẩm:
- Ừ nhỉ?
Thằng Hùng thình lình bật dậy, húng hắng bảo:
- Chuyện hôm nay cậu không được kể với ai đâu nghe chưa? Nhất là thằng Sơn đấy. Mồm nó to như cái loa. Nó mà biết thì kiểu gì cả ấp cũng biết tôi bị chó liếm mông.
- Ờ. - Cậu đột nhiên cảm thấy buồn ngủ nên chẳng buồn tiếp chuyện.
Thằng cu vẫn không chịu dừng lại, nó nhắc thêm:
- Cả chuyện lần trước tôi đánh thua cậu nữa. Cấm kể cho ai nghe.
- Ờ ờ ờ.
- Có nghe không đấy?
- Ờ.
- ...
Gâu gâu gâu! Gâu gâu gâu!
Tiếng chó sủa ầm ĩ đánh thức Duy. Cậu hé mắt nhìn xung quanh.
Gâu gâu gâu! Gâu gâu gâu!
Thằng Hùng lay cậu:
- Dậy Duy ơi!
Cậu khẽ cau mày, khàn giọng hỏi:
- Mấy giờ rồi?
- Sao hỏi tôi, tôi có phải cái đồng hồ đâu.
- Lấy cái cây cắm ra chỗ nắng mà xem.
Thằng Hùng ngáo ngơ:
- Xem kiểu gì?
Duy thở dài:
- Thôi, để tôi tự xem.
Cậu tìm xung quanh được một nhánh cây khô sau đó cắm thẳng xuống đất.
- Này, thấy bóng của cái cây không?
- Thấy.
- Khoảng ba giờ rồi.
Thằng cu trố mắt:
- Sao cậu biết.
- Giải thích ra thì dài dòng lắm. Bỏ qua đi. Giờ tụi mình đi bắt cá đi.
So với việc nghe giải thích vụ giờ giấc đi bắt cá có sức hấp dẫn với thằng Hùng hơn nhiều. Thằng cu đồng ý ngay.
Khu vườn có đào mương từ ngày xưa để phục vụ cho việc tưới cây trong vườn. Tuy hiện giờ không còn dùng nguồn nước từ các con mương nữa nhưng ông bà vẫn để yên đấy. Sau vài đợt mưa to nước trong mương lại được bổ sung. Ban đầu nước đục nhưng qua vài ngày nước sẽ trong vắt, thấy được cả những con cá lòng tong bơi bên dưới.
Hùng và Duy chọn con mương lớn nhất trong vườn để bắt cá.
- Đừng để ướt đồ, ông bà tôi phát hiện là coi như xong.
- Lỡ bị ướt thì đạp xe một vòng là khô thôi, yên tâm.
- Ồ.
- Mà tụi mình không mang theo rổ, sao mà bắt bây giờ?
- Bắt bằng tay không được à?
- Không.
Duy không tin nhưng thử mấy lần chỉ vớt lên được một nắm toàn đá với sỏi nên đành từ bỏ.
Mặt trời đỏ như hòn lửa cheo leo giữa hai vách núi. Khi Duy và Hùng đang bon bon thả dốc về nhà thì bất ngờ nghe thấy tiếng kêu cứu từ xa vọng lại.
- Cậu có nghe thấy tiếng gì không? - Duy dừng xe lại, quay đầu hỏi Hùng.
Thằng cu gật đầu:
- Có, hình như là từ hướng này.
Theo hướng mà Hùng chỉ, Duy lập tức đoán ra vị trí cụ thể:
- Bên đó là thác nước, bình thường đâu được ra chơi.
Cậu nhíu mày, vẻ mặt trở nên nghiêm trọng, bảo với Hùng:
- Cậu nhanh chạy đi gọi người lớn, để tôi ra đó trước xem sao. - Nói rồi Duy ném xe đạp sang một bên, chạy như bay đến chỗ thác nước.
Thác nước nằm phía ngoài một khu rừng tự nhiên rộng lớn, xung quanh cây cối mọc um tùm, người bên ngoài khó mà tìm thấy lối đi vào. Dáng người của Duy được xem là vượt trội so với những đứa trẻ đồng trang lứa nhưng vẫn bị đuối sức. Cậu suýt ngã khi đạp trúng một cành củi mục. Càng đến gần thác, tiếng nước đổ càng lớn. Cậu tập trung lắng nghe tiếng kêu cứu, mong rằng phương hướng bản thân phán đoán là đúng.
- Có ai không? Cứu với! Hu hu hu!
Soạt!
Duy quơ đám cỏ dại trước mặt lại, kéo sang một bên rồi nhanh nhẹn nhảy ra khỏi vòng vây như một chú sóc. Đập vào mắt cậu là một con thác đẹp tuyệt trần. Nước từ trên đỉnh thác không ngừng đổ xuống dòng suối phía dưới phát ra tiếng ầm ầm dữ dội, bọt nước bắn lên tung tóe. Đây là lần đầu tiên cậu nhìn thấy một con thác ngoài đời thật, cậu hoàn toàn bị cảm giác choáng ngợp bao trùm trong giây lát.
Đột nhiên cánh tay cậu bị ai đó chụp lấy lắc mạnh, cậu mới hoàn hồn. Đó là một chị gái cao hơn cậu một cái đầu, gương mặt hình trái xoan thanh tú nhưng làn da lại đen nhẻm. Hai mắt chị đỏ hoe, sưng húp. Hai gò má ướt đẫm nước mắt. Đôi bàn tay đang nắm lấy tay cậu thì đang run rẩy và lạnh vô cùng. Duy vội hỏi:
- Có chuyện gì vậy chị?
- Em... em chị bị ngã xuống dưới rồi. Hu hu... chị không biết bơi. Hu hu... em xem...
Vừa nghe xong cậu giật thót mình nhìn xuống dòng suối.
- Em ấy nắm được cái rễ cây nhưng cái rễ sắp đứt rồi. Hu hu...
Rắc! Phựt!
Chị gái vừa dứt lời, rễ cây cũng đứt. Bé trai dưới suối lập tức chìm xuống, không kịp cất một lời kêu cứu.
- Không! - Chị gái hét lên thất thanh, như muốn lao xuống theo.
Không suy nghĩ được nhiều, Duy hét lên dặn:
- Chị kêu lớn để mọi người biết mà tìm đến. - Rồi cậu nhảy xuống suối.
Dòng nước dồn dập và lạnh buốt khiến Duy cảm giác được rõ rệt sự khác biệt giữa việc bơi ở hồ bơi và bơi trong thực tế. Sau chuỗi ngày cơn bão lớn càn quét qua vùng quê yên bình này, mực nước trong suối dâng lên vẫn chưa hạ. Nhưng nguy hiểm nhất vẫn là dòng nước chảy xiết, dễ dàng cuốn trôi đi một chiếc lá rụng, cũng dễ dàng cuốn đi mất một con người.
Cậu hoàn toàn không có kinh nghiệm cứu người bị đuối nước. Lúc này chỉ hành động theo bản năng. Gắng sức bơi về phía trước. Bé trai ban đầu còn giãy giụa nhưng qua một lúc đã không còn phản ứng. Nhận ra điều đó tim cậu bắt đầu đập loạn. Trong đầu không ngừng nhắc nhở bản thân phải bình tĩnh nhưng hành động dần trở nên mất trật tự.
Cậu không biết đã qua bao lâu. Chỉ cảm thấy mỗi một giây đều như kéo dài đến vô tận. Sức lực dần bị rút cạn. Bỗng nhiên, cậu hơi muốn khóc. Cái cảm giác này rất quen, quen một cách đáng ghét. Cậu bất lực để mọi thứ diễn ra, chẳng thể thay đổi điều gì dù là nhỏ nhất, giản đơn nhất. Như nắm cát trong bàn tay, càng nắm chặt lại càng mau rơi hết mất.
Nhưng cậu không muốn bỏ cuộc. Cậu nghĩ chỉ cần cố gắng, ít nhất phải có một lần đạt được điều mình muốn chứ?
Ùng ục, ùng ục....
Bắt được rồi!
Cậu dồn hết sức bơi về bờ. Lồng ngực như muốn vỡ tung. Tay chân đều trở nên nặng trĩu. Cho đến khi lên được bờ, ý thức của cậu đã trở nên mơ hồ. Bên tai có rất nhiều âm thanh hỗn loạn nhưng cậu chẳng còn nghe rõ bất cứ điều gì.
Không biết qua bao lâu, xung quanh trở nên yên tĩnh rồi lại ồn ào. Duy mở mắt, nhìn thấy một khoảng trời xanh điểm xuyết những đám mây trắng đang trôi.
- Thằng cu Duy tỉnh rồi mấy bác ơi.
- May quá, may quá. A di đà Phật.
- Có thấy khó chịu ở đâu không?
- Đưa nó lên trạm y tế xã cho mấy cô ở đó xem.
- Sao tôi thấy nó ngơ ra rồi cô chú. Vừa rồi có bị đập đầu vào đâu không?
- Cháu... cháu đau ngực ạ. Khụ khụ khụ!
- Ôi, trả lời rồi, trả lời rồi.
- Ông bà tránh ra, đừng tụ lại nữa, để cho thằng cu còn thở.
Duy được đưa đến trạm y tế xã. Cậu không bị gì nghiêm trọng. Chỉ là bị mất sức và sặc nước. Nghỉ ngơi một lát đã thấy ổn hơn.
- Lần sau có thấy bạn bị đuối nước thì nhớ đợi người lớn tới nha con. - Cô y tá nhắc.
Duy đáp:
- Dạ con biết. Nhưng lần này nguy cấp, nếu đợi thì bạn sẽ bị nước cuốn đi mất.
- Ừ, con dũng cảm lắm. Con học bơi lâu chưa?
- Dạ con học sáu năm rồi. Con thi được nhiều huy chương lắm. Mà không có huy chương vàng. Cô đừng cười con nha.
-Sao cô cười con được, con cứu được bạn, con giỏi vậy mà.
Nhắc đến bé trai ấy, Duy bèn hỏi:
- Dạ cô cho con hỏi, bạn đó có sao không cô?
Cô y tá mỉm cười xoa đầu Duy:
- Bạn ấy được người nhà đưa đi bệnh viện ngoài thị xã rồi. Vài hôm nữa sẽ khỏe lại thôi. Con muốn gặp bạn hả?
Duy mím môi, đôi mắt lúng liếng như lấp lánh ánh sao bên trong:
- Dạ...
Cậu thấy rất vui vì đã làm được một điều ý nghĩa. Bạn ấy tựa ánh ban mai, xuyên qua màn sương u ám bủa vây cậu suốt thời gian qua, thắp sáng một niềm vui rực rỡ. Cậu không hề vô dụng. Điều cậu muốn làm, người mà cậu muốn bảo vệ, hết thảy đều có thể thực hiện được.
Trở về nhà, tất nhiên không thoát khỏi một hồi vừa thương vừa giận của ông bà ngoại. Duy phải an ủi và xin lỗi mãi ông bà mới nguôi.
- Lần sau không có nông nổi vậy nữa nghe không con? Ông bà thương con nhất nhà. Đừng để ông bà buồn lòng con nhé.
Duy nằm trong lòng ông bà, cảm nhận được sự ấm áp vô ngần. Đó không chỉ là cái ấm từ làn da, quần áo mặc trên người mà còn đến từ những cái vỗ về và lời thủ thỉ.
Ông hay hút thuốc, giọng ông khàn khàn và quần áo thì luôn vương mùi khói. Thế nhưng cậu chẳng ghét một chút nào. Mùi khói nồng đã in đậm trong ký ức những ngày thơ ấu, tạo nên một phần đáng để gói ghém lại, thỉnh thoảng nhớ về lại bày ra trước mặt.
Bà là một người phụ nữ cần mẫn. Với con cháu, bà chẳng tiếc gì. Trước năm mười tuổi, mỗi dịp về quê giữa bà và cậu luôn có những cuộc trao đổi bí mật. Điều đó làm cậu rất háo hức mỗi dịp được về quê ngoại. Tất nhiên, đó không phải là lý do lớn nhất của việc ấy.
Ông bà thường xuyên cãi nhau. Nguyễn Đình An Duy năm mười tuổi đã nghĩ như vậy. Ở độ tuổi đó, cậu nghĩ việc hai vợ chồng nói chuyện to tiếng với nhau là cãi nhau. Giống như bố mẹ cậu vậy. Cãi nhau rồi ly hôn, cắt đứt, không gặp lại. Nhưng Nguyễn Đình An Duy năm mười bảy tuổi đã nhận ra, chuyện giữa ông và bà chẳng thể gọi là cãi nhau.
Bà chê ông nấu cơm nhão, món canh quá nhạt, món thịt lại quá mặn. Ông bực nên nói lẫy, bảo bà muốn ngon thì tự đi mà nấu. Ấy thế sáng mai đâu lại vào đấy. Ông vẫn nấu cơm cho bà, bà cười hiền khen ngon.
Sau này cậu nghe được một câu nói đại ý là: Tình yêu chính là sự nhường nhịn. Bạn không thể gặp được một người hoàn toàn phù hợp với bạn ngay từ đầu. Để nuôi dưỡng tình yêu, cần cảm thông cho những thiếu sót của nhau.
Ban đầu khi nghe được câu nói ấy, cậu thấy nó không có gì đặc biệt. Như thể chọn bừa ra từ trong một bài viết kiểu như 1000 + những câu nói hay về tình yêu hot nhất năm vậy. Nhàm chán và vô ích. Nhưng sau đó cậu hiểu ra rằng, mỗi câu nói đều phản ánh đúng một khía cạnh nào đó trong tình yêu. Chỉ là nó phù hợp với người này nhưng không phù hợp với người kia.
Bố mẹ cậu có nhường nhịn nhau không? Trong ký ức mờ nhạt, Duy từng thấy mẹ đổ hết một bàn cơm vừa mới dọn ra vì bố dùng đũa chọc nát con cá hấp đặt chính giữa bàn ăn rồi gắt lên:
- Xương không thế này, muốn tôi bị mắc họng chết à?
Từ chết được ông thốt ra hết sức nhẹ nhàng, như thể đứa con nhỏ đang ngồi chung bàn không hề tồn tại. Tầm tuổi ấy, cái chết là điều đáng sợ nhất mà Duy biết đến. Mắt cậu lập tức cay xè nhưng gắng nhẫn nhịn để nước mắt đừng rơi xuống. Sau đó lại là màn kịch quen thuộc, cãi vã, đập phá, bỏ đi. Cuối cùng chỉ còn lại mình cậu.
Suốt thời gian sau, trên bàn cơm không xuất hiện món cá nữa nhưng những trận cãi vã vẫn cứ lặp đi lặp lại. Như một bộ phim dài tập tẻ nhạt chẳng biết khi nào mới đi đến hồi kết. Còn cậu bị ép trở thành khán giả. Đến một ngày, dù chưa đủ khôn lớn nhưng cậu đã hiểu ra, vấn đề không nằm ở món ăn mà ở hai người họ. Có lẽ nếu khi ấy trên bàn là một đĩa rau luộc thì bố cậu vẫn sẽ nuốt không trôi mà thôi.
Một tuần sau đó, Duy gặp được bé trai mà mình đã cứu. Nói là gặp thật ra không chính xác lắm vì cậu chỉ nhìn bạn ấy qua ô cửa sổ, còn bạn ấy đang nằm ngủ, hoàn toàn không biết đến sự hiện diện của cậu. Cậu vừa mới biết bé trai ấy bằng tuổi cậu. Điều này làm cậu khá ngạc nhiên. Cậu thầm đánh giá cậu bạn này nhỏ con quá, cứ ngỡ là một em trai.
Lúc đó là giữa trưa, mặt trời treo cao trên đỉnh đầu như một cái cúc áo, cài hai vạt trời đất lại với nhau. Tiết trời oi bức khiến đàn ve cũng lười cất tiếng kêu, thỉnh thoảng mới nghe thấy tiếng cành lá đung đưa lào xào một thoáng rồi ngưng bặt. Mồ hôi chẳng biết đã thấm ướt lưng áo cậu từ bao giờ.
Bạn ấy trắng thật, đó là ấn tượng đầu tiên của Duy về bé trai. Ở quê ngoại mấy tháng liền, làn da của cậu đã chuyển sang màu bánh mật. Làn da trắng của bé trai làm cậu liên tưởng đến món bánh nếp bà ngoại đi chợ mua về cho cậu khi sáng. Tay bạn ấy cũng mềm mềm giống bánh nếp, hôm cứu bạn ấy dưới suối cậu đã biết rồi.
Bạn ấy ngủ rất ngon. Có lẽ nhờ chiếc quạt trần đang quay đều. Bỗng nhiên Duy muốn bước vào trong. Nghĩ là làm, cậu khẽ đẩy cửa, nhẹ nhàng bước vào. Luồng gió mát tức thì ùa đến, cậu thoải mái cười nhẹ.
- Ừm... thật ra hôm nay mình đến đây là để... là để... ừm... cảm ơn cậu.
Duy đứng cách giường của bé trai một khoảng. Dù biết rõ đối phương không nghe thấy lời mình nói nhưng cậu vẫn thấy vô cùng căng thẳng. Ngón tay cậu vô thức vân vê vạt áo.
- Xin lỗi vì không thể nói trực tiếp với cậu. Nếu như thế cậu sẽ thấy mình kỳ lạ lắm.
- Duy ơi, con chạy đi đâu mất rồi? - Tiếng bà ngoại gọi từ bên ngoài vọng vào.
Duy giật mình. Cậu vội vàng lấy trong túi quần ra một quả cầu tuyết đặt lên tủ đầu giường. Chiếc túi từ trạng thái nặng trĩu lập tức trở nên nhẹ bẫng. Điều kỳ diệu là lòng cậu dường như cũng nhẹ hơn. Có điều gì đó bị cuốn trôi trong âm thầm.
- Tặng cậu... Tạm biệt nhé.
Nắng bên ngoài vẫn đang chói chang, không ai biết cơn mưa chiều khi nào thì đổ xuống. Nhưng ít nhất khi tiếng sấm dữ dội rền vang, cậu có cái ấm áp của ngày nắng để nhớ về.