Trời vẫn đổ mưa liên miên.
Giang Huệ Vân lấy phong thư nhà của huynh trưởng từ quan dịch trở về, khi xe dừng trước cửa Triệu phủ, bà vú vén rèm xe lên với vẻ mặt đầy lo lắng: “Phu nhân cuối cùng cũng đã về rồi.”
Giang Huệ Vân hạ phong thư trong tay xuống: “Có chuyện gì xảy ra sao?”
Bà vú vội nói: “Cũng không hẳn là có chuyện… là người nhà nương gia của phu nhân đến, hiện đang ở ngoài hoa sảnh. Lão phu nhân nghe nói con cháu ở trong ngục chịu khổ, khóc đến đau thắt ngực, đã ngất đi một lần, hiện tại vẫn chưa rõ đã tỉnh lại chưa…”
Giang Huệ Vân nghe xong nhìn vào trong phủ, quả nhiên thấy xe ngựa Giang gia đang vây quanh phía sau tượng sư tử đá trước cửa. Nàng mím môi trên xe, cất kỹ thư của huynh trưởng, cũng không để người dìu mà trực tiếp bước xuống xe, nhận lấy chiếc ô từ tay bà vú tự mình bung ra, đi xuyên qua hai lớp cửa, vào thẳng hoa sảnh.
Giang phủ vốn là đại tộc hưng thịnh, nhưng phương bắc nhiều năm loạn lạc, những nam nhân thế hệ trước gần như đều đã vùi thây nơi chiến trường phía bắc. Đến thế hệ của Giang Huệ Vân, tuy các phòng đều có hậu duệ, nhưng chỉ có nàng và huynh trưởng là còn nối tiếp con đường của người đi trước, trấn thủ phương bắc. Vì thế, bóng mát tổ tiên dần thưa thớt, gia nghiệp cũng dần suy thoái.
Năm Giang Huệ Vân mười tám tuổi, hai tộc Giang Triệu liên minh, dù là trên danh nghĩa hay trong bóng tối, đây đều là cánh cửa đầu tiên mà Giang gia đẩy ra để chuyển từ nghiệp võ sang nghiệp văn. Năm đó, Giang Huệ Vân chưa kịp suy nghĩ gì đã một thân một mình bước vào cánh cửa Triệu gia.
Thời gian thấm thoát thoi đưa, cũng đã trôi qua nhiều năm. Ngày thường, hai phủ Giang Triệu tuy qua lại mật thiết nhưng không giống như hôm nay, khóc lóc thảm liệt kéo đến. Giang Huệ Vân đứng ở cửa hoa sảnh nghe tiếng khóc của mẫu thân già một lúc, nàng hít sâu một hơi rồi mới đẩy cửa bước vào.
Nàng không bước qua ngưỡng cửa ngay mà lặng lẽ quét mắt nhìn khắp trong sảnh. Thấy công công* Triệu Hán Nguyên không có ở đó, trong sảnh chỉ có Triệu Hà Minh đang chống chọi với thân thể chưa khỏi hẳn, đứng trước mặt Giang mẫu. Chàng vốn đang dưỡng bệnh, vì giữ lễ tiết của con rể mà ứng phó với mọi người đến tận bây giờ, lòng đã mệt mỏi rã rời. Nghe tiếng cửa động, y quay đầu thấy Giang Huệ Vân đứng phía sau, vội vàng tiến lên vài bước chắn trước mặt nàng: “Nàng ra hậu viện đi.”
*Công công này là cách gọi con dâu với bố chồng. Tương tự với mẹ chồng sẽ gọi là bà bà.
Giang Huệ Vân lấy khăn tay lau mồ hôi trên trán Triệu Hà Minh, hỏi: “Chàng cố ý qua đây để nghe mắng à?”
Triệu Hà Minh ngẩn người, nhưng đã bị Giang Huệ Vân gạt sang một bên: “Không nỡ nhìn những kẻ không có bản sự làm chuyện cho ra thể diện, lại cứ muốn tới đây để tìm cái thể diện trên người chàng. Chàng ra ngoài thay bộ y phục khác đi, để thiếp nói chuyện với họ.”
“Huệ Vân…” Triệu Hà Minh chưa nói hết lời đã bị nàng đẩy ra khỏi cửa sảnh.
Giang mẫu thấy Giang Huệ Vân, lập tức ôm ngực lảo đảo đi tới, chỉ vào trán nàng mà mắng: “Ta nghe người theo con ở Triệu gia nói rồi, chính là con… chính con đã che giấu tên Hàn Tiệm đó, để hắn và ả điên kia cùng nhau tố cáo đệ đệ con gian lận…”
Giang Huệ Vân nhắm mắt lại. Trong lòng nàng có lửa giận, nhưng nàng biết rõ trút lên người nhà cũng vô dụng.
Giọng của Giang mẫu càng lúc càng thê lương, ngón tay gần như đâm sầm vào trán nàng: “Đó là đệ đệ ruột của con cơ mà! Hiện giờ trời lạnh thế này, nó một mình chịu khổ trong ngục, đều là tại con! Đều là tại con hết! Con còn mặt mũi nào đến gặp ta, con…”
“Con có gì mà không có mặt mũi?”
Giang Huệ Vân mở mắt nhìn Giang mẫu, cố gắng giữ giọng bình thản: “Nếu không phải vì con ở Triệu phủ, các người có mặt mũi để mà đến đây không? Các người có thể vào được hoa sảnh này không? Triệu Hà Minh chàng ấy có đứng đây để mặc cho các người gây sự vô lý không?”
“Con…” Giang mẫu mặt mày trắng bệch, suýt nữa ngã ngửa ra sau.
Thê tử của Giang Sùng Sơn vội vàng tiến lên đỡ lấy Giang mẫu, cầu xin Giang Huệ Vân: “Nam nhân trong nhà phạm pháp, tỷ tỷ có mắng thế nào bọn muội cũng cam lòng chịu đựng, nhưng xin tỷ tỷ rủ lòng thương xót cho bọn muội. Nếu nhà muội không ra được, cả đời này của muội cũng coi như xong rồi. Hơn nữa, giờ đây tội danh không còn nhẹ như gian lận thi cử nữa, nghe bên ngoài nói, trong án đó còn kéo theo một bài nghịch văn đại nghịch bất đạo. Theo cái đầu óc u mê của muội, nếu không dẹp yên được, chẳng phải Giang gia chúng ta và tỷ tỷ… đều xong đời cả hay sao? Vậy nên bọn muội mới không cần mặt mũi mà đến cầu xin cô gia bên này, thật sự là hết cách rồi…”
Nói xong, nàng ta quỳ sụp xuống, dập đầu trước mặt Giang Huệ Vân: “Từ khi vào Giang gia, muội chưa bao giờ dám không kính trọng tỷ tỷ. Hôm nay liều cả mặt mũi của một người con dâu trẻ, cầu đến tận chỗ tỷ tỷ và cô gia, cũng không mong có ngày tháng tử tế gì nữa, chỉ cầu tỷ tỷ khuyên Triệu hình thư cho nhà muội một con đường sống, sau này dù có làm trâu làm ngựa cho nhà tỷ, cũng…”
“Làm trâu làm ngựa ở đâu mà chẳng làm được, sao cứ phải làm vì hạng người phạm pháp?”
Vợ Giang Sùng Sơn sững sờ. Giang Huệ Vân cúi xuống đỡ nàng ta đứng dậy: “Muội rất đáng thương, mẫu thân cũng rất đáng thương, ngay cả chính ta có lẽ cũng sẽ bị liên lụy vô tội. Nhưng, nam nhân trong nhà không đáng thương, đó là nó tự làm tự chịu.”
“Muội hiểu, trong lòng muội đều hiểu… Nhưng muội biết phải làm sao đây, không có nhà muội, muội biết làm thế nào…”
Giang Huệ Vân nói: “Từ xưa đến nay lầu đài đều phải đổ, từ đường đều phải cháy, nhưng muội đừng sợ, cũng đừng cảm thấy nuối tiếc. Dù sao thì lầu đài và từ đường đó vốn dĩ không phải của muội. Nếu Giang gia đắc tội, ta cũng không cần Triệu Hà Minh nữa, bất kể là xử trí thế nào, lưu đày, sung công, đi lính hay là đường chết chém đầu, ta sẽ cùng đi với mấy người.”
Giang mẫu phủ phục quỳ trước mặt Giang Huệ Vân, túm lấy cánh tay nàng mà lắc mạnh, lắc đến mức trâm cài rơi rụng, tóc tai rũ rượi, giọng nói không kìm được run rẩy: “Sao con lại vô tình vô nghĩa đến thế? Ông trời ơi, ông trời ơi… Ta đã sinh ra cái thứ gì thế này?”
Giang Huệ Vân bất động, mặc cho mẫu thân mình cào xé loạn xạ, hốc mắt dần đỏ hoe.
Giang mẫu thấy nàng đỏ mắt, dường như nhen nhóm chút hy vọng, nghẹn ngào nói: “Con cũng đau lòng thay cho mẫu thân đúng không? Ta nghe họ nói rồi, chuyện này không khó đến thế… Chỉ cần ả điên trong ngục Đại lý tự kia chết đi…”
Giang Huệ Vân ngắt lời: “Sao cơ? Mẫu thân ở nội trạch thờ phụng Quan Âm mấy chục năm, giờ đây người lại dám cầm đao diệt khẩu rồi sao?”
“Con… con…” Giang mẫu bị Giang Huệ Vân chặn họng đến mức thái dương giật liên hồi, mắt tối sầm lại, nửa ngày mới hồi lại được một hơi, bỗng chốc bật khóc nức nở. Mọi người vội vàng kéo hai người ra, Giang mẫu ngã ngồi trước mặt mọi người, khóc lóc thảm thiết hỏi: “Giang Huệ Vân… Giang Huệ Vân! Con rốt cuộc có phải con gái của Giang gia hay không!”
“Con đương nhiên là phải.” Giang Huệ Vân đứng dậy, cúi đầu nhìn mẹ: “Nhưng đời này của con không thể chỉ là con gái của Giang gia.”
Nói xong nàng bảo em dâu: “Các muội đỡ mẫu thân dậy đi, để ta chải đầu cho bà.”
Giang mẫu khóc: “Ta không cần con hầu hạ, con cút ra ngoài cho ta!”
“Đây không phải nhà của mẫu thân.” Giang Huệ Vân nói xong, ra hiệu cho gia bộc đi lấy nước. Sau đó tiến lại gần Giang mẫu: “Con dùng tất cả công huân cả đời này của mình để hướng về phía thiên tử đổi lấy mạng sống cho mẫu thân. Nếu đổi lại được, con không cầu mẫu thân tha thứ cho con, chỉ cầu mẫu thân sau này đừng sống trong sự oán hận đối với người vô tội nữa.”
Dứt lời, nàng ngẩng đầu quét mắt nhìn mọi người trong sảnh: “Chờ ta tắm rửa chải đầu cho mẫu thân xong, nếu mấy người còn náo loạn nữa thì đừng trách ta không khách khí.”
Triệu Hà Minh đứng ở cửa chứng kiến tất cả. Câu nói: “Nhưng đời này của con không thể chỉ là con gái của Giang gia” cứ văng vẳng bên tai, không dứt.
Cổ họng y nghẹn đắng, vành tai nóng bừng, đứng lâu cũng đã thực sự mệt mỏi. Đang định trở về hậu đường, quay đầu lại thì nghe gia bộc đến bẩm báo: “Bên phía lão đại nhân truyền lời sang, bảo ngài qua đó ạ.”
Triệu Hà Minh thay một bộ y phục khác, lên xe đi tới đại trạch của Triệu Hán Nguyên.
Vừa vào cửa, người hầu đã dẫn y đi về phía hậu viện. Trời đã tối, những bụi trúc xanh biếc tản ở hai bên lối đi, kéo dài đến từ đường của Triệu gia. Triệu Hán Nguyên một mình chờ y trong đó.
Triệu Hà Minh vén bào vào từ đường, đang định quỳ lạy trước bàn thờ hương khói thì nghe Triệu Hán Nguyên nói: “Không cần bái, ngồi đi.”
Triệu Hà Minh nghe theo, ngồi xếp bằng xuống đệm cỏ, ngẩng đầu nhìn lên đầy những bài vị trong sảnh. Ánh nến san sát như hỏa trận.
Triệu Hán Nguyên hỏi: “Người nhà Giang gia tìm đến chỗ con rồi à?”
Triệu Hà Minh gật đầu: “Vâng.”
Triệu Hán Nguyên khàn giọng hỏi tiếp: “Con xem quân báo chưa?”
“Vẫn chưa.”
Triệu Hán Nguyên đưa bản quân báo bên tay qua: “Thành Úc Châu lại thất thủ rồi. Đại quân rút về phía tây, huynh trưởng của Huệ Vân là Giang Mậu Sinh dẫn thân binh hộ tống bách tính Úc Châu ra thành, đánh đến cuối cùng chỉ còn lại mười mấy người.”
Triệu Hà Minh mở quân báo ra, đáp: “Cho nên người nhà Giang gia mới sợ hãi đến thế.”
Triệu Hán Nguyên hỏi: “Con chịu uất ức trước mặt người nhà Giang gia rồi phải không?”
Triệu Hà Minh đặt bản quân báo xuống, không trả lời câu hỏi của phụ thân mình mà ngẩng đầu nói: “Hình bộ trước đây xử sai án gian lận thi cử, bỏ sót nghịch văn, bất kể trong đó có bao nhiêu thủ đoạn của phụ thân, lúc này đều không cần nhắc lại nữa. Những việc Hình bộ làm trong bóng tối, cứ đẩy hết lên người con đi.”
Triệu Hán Nguyên lắc đầu: “Chuyện này không liên quan đến con.”
Triệu Hà Minh nói: “Con thân là quan đứng đầu Hình bộ, Hình bộ xử sai oan án, dung túng cho việc nhục mạ thiên tử nơi khoa trường, vốn dĩ đã khó tránh khỏi tội. Con đi nhận cái chết để giúp bệ hạ xoa dịu phẫn nộ của dân chúng. Vừa có thể bảo toàn cho phụ thân, vừa có thể giảm tội cho con cháu Giang gia.”
Triệu Hán Nguyên lắc đầu bảo: “Con tưởng con chết rồi thì Mao Hành và Ngô Lũng Nghi sẽ dễ dàng buông tha cho chúng ta sao? Con tưởng con làm thế thì nữ nhân trong ngục Đại lý tự kia sẽ thôi không truy cứu nữa sao?”
“Con là lão sư của nàng.” Triệu Hà Minh khựng lại một chút: “Chỉ cần phụ thân không gây thêm chuyện thì con sẽ dốc hết sức mình, đem trọng tội của án kỳ thi xuân gánh hết lên một mình con.”
“Hồ đồ!” Triệu Hán Nguyên giơ tay chỉ vào những bài vị trên đầu: “Con là con trai độc nhất của ta. Con chết rồi, gian từ đường này có phải là cũng có thể đốt đi không!”
Triệu Hà Minh nghe xong câu này bỗng bật cười một tiếng, trầm giọng hỏi: “Đến bao giờ phụ thân mới chịu buông tha cho con?”
“Con nói cái gì?”
Triệu Hà Minh im lặng, cuối cùng đáp lại một câu: “Không có, nhi tử hơi mệt, nhất thời mạo phạm phụ thân, xin phụ thân thứ lỗi.”
Triệu Hán Nguyên thở dài một tiếng, đưa tay vỗ vỗ đầu gối Triệu Hà Minh, than rằng: “Hôm nay ta gọi con đến là vì sợ con lo lắng quá mà làm hỏng chính mình. Con hãy nghe lời phụ thân. Ngày mai Kim Môn đại nghị, bất kể Đại lý tự và Ngự sử đài gây khó dễ thế nào, con cũng đừng nói gì, đừng làm gì hết.”
Triệu Hà Minh nắm nhẹ lòng bàn tay: “Phụ thân rốt cuộc có mưu tính gì?”
Triệu Hán Nguyên nói: “Giờ mưu tính thì cũng đã muộn rồi, may mà hai mươi năm trước, vi phụ đã mưu tính trước một bước.”
“Ý phụ thân là sao?”
Triệu Hán Nguyên nhìn sâu vào Triệu Hà Minh qua ánh nến: “Sau khi đập Úc Châu vỡ, những người liên quan đến chuyện đó chỉ trong một đêm đều chết sạch. Thiên hạ hiện giờ chỉ còn lại ba người biết chuyện cũ năm xưa. Một là bệ hạ, hai người còn lại chính là phụ tử ta.”
Triệu Hà Minh ngẩng đầu: “Cho nên chuyện năm đó, phụ thân có để lại bằng chứng sao?”
Triệu Hán Nguyên không khẳng định cũng không phủ định, chỉ nói: “Vi phụ và bệ hạ đấu trí bao nhiêu năm nay chẳng qua là vì một chữ lợi ích, chưa từng thực sự trở mặt. Nếu chúng ta có thể hưng thịnh, ấy là sấm sét mưa móc đều là ơn vua; nếu chúng ta không thể hưng thịnh, trái lại còn bị tận diệt, thế thì mưa móc là mưa móc, mà sấm sét chính là sấm sét.”
